Złe i dobre słowa – czyli zasady komunikacji rodzic – dziecko materiały informacyjne dla rodziców

Motto Dnia

Nad stracony czas nic bardziej nie boli.
Pn Wt Śr Cz Pt So N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31

Imieniny


Dzisiaj jest: Czwartek
17 Października 2019
Imieniny obchodzą
Lucyna, Małgorzata, Wiktor
Do końca roku zostało 76 dni.
Zodiak: Waga

W jaki sposób porozumiewać się z nastolatkiem?

Okres dojrzewania to czas, w którym nastolatek jest szczególnie skoncentrowany na sobie, swoich przemianach i przeżyciach. Dla dorastającego nastolatka, który doświadcza wielu zmian
w wyglądzie zewnętrznym, przeżywanych emocjach oraz kontaktach z innymi ludźmi, istotnie ważny jest wynik porównywania się z kolegami czy koleżankami, analizowanie różnic
i podobieństw, wad i zalet. Jest to czas, kiedy młodzież chce wyrazić swoją niezależność, pragną być lepsi od innych. Jednak potrzebą dominującą młodego człowieka jest potrzeba afiliacji, czyli pragnienie społecznej akceptacji i uznania. Oznacza to, że w tym okresie życia boleśniej odczuwane są porażki czy krytyczne uwagi, nawet, jeśli są one słuszne. Samoobserwacja oraz informacje zwrotne od innych tworzą samoocenę dziecka, a w efekcie obraz „ja”. W formułowaniu obrazu siebie istotną rolę spełniają rodzice, którzy jako pierwsze osoby znaczące przekazują informacje dziecku o nim samym, co wpływa na kształtowanie tożsamości dziecka.

Porozumiewanie z dorastającym dzieckiem nie jest łatwe, ale jest możliwe, jeżeli na proces komunikowania się spojrzymy oczami nastolatka. Z ich bowiem perspektywy to rodzice są najczęściej niekomunikatywni. Nastolatkowe mówią, iż rodzice skupiają się zwykle na ocenianiu, pouczaniu i dawaniu rad. Bardzo rzadko interesują się uczuciami, nie wnikają w świat przeżyć
i doświadczeń nastolatka. To, w jaki sposób nastolatkowe spostrzegają komunikację z rodzicami, obrazują następujące cytaty młodzieży: „Z nimi się nie da normalnie porozmawiać, zawsze wiedzą lepiej”, „Co za przyjemność rozmawiać z kimś, kto tylko „się czepia”, i tylko się pyta co w szkole”, „Wcale ich nie obchodzi, co czuję, zależy im tylko na tym, abym robił, co każą”.

To, czego młodzi ludzie właściwe oczekują w komunikatach od dorosłych, to przede wszystkim takich słów i zachowań, które będą im służyć w dorastaniu, a więc pozwolą np:

  • http://website-mbursa.rhcloud.com/bundles/cmsbackend/images/arrow1.png) 0px 6px no-repeat;">

    prosić o pomoc, mówić o swoich nadziejach i marzeniach, wyrażać uczucia – także te negatywne, domagać się uznania i pochwał za wykonaną pracę, prosić o wsparcie emocjonalne, wyrażać sprzeciw, wątpliwości, otwarcie mówić o konfliktach, prosić o uwagę oraz aktywne słuchanie, wyjaśniać swoje stanowisko i spodziewać się tego samego od rodzica, oczekiwać, aby rodzic był otwarty i cierpliwy, okazywał zrozumienie dal trudności, jasno i precyzyjnie formułował swoje opinie.

Nierespektowanie przez rodziców powyższych potrzeb nastolatków może zniekształcać
i ograniczać spostrzeganie rzeczywistości przez dziecko. Dorastający młody człowiek szybko uczy się, że zasady komunikacji, jakie obowiązują w rodzinie, decydują o tym, o co może prosić, o czym nie należy rozmawiać, żeby nie mieć problemów, jakie informacje warto zachować tylko dla siebie. Występujące bariery komunikacyjne nie pozwalają nastolatkowi otwarcie mówić o swoich emocjach, potrzebach, obawach czy przemyśleniach. Prawidłowa komunikacja z rodzicem jest jednym z czynników chroniących dziecko przed wchodzeniem w zachowania ryzykowne. Na ogół, kiedy w rodzinie panują zdrowe relacje, wówczas komunikacja jest skuteczna. Komunikaty są formułowane jasno i zrozumiale, bez obrażania drugiej osoby, rozkazywania jej, wszyscy
w rodzinie mają prawo zadawania pytań i otrzymywania na nie odpowiedzi, a w sytuacjach konfliktowych nie ma tzw. „cichych dni”- kiedy to członkowie rodziny obrażają się na siebie, tylko rozmawia się o tym, co się stało i jak dana sytuacja wpłynęła na uczucia danej osoby.

Rozumienie potrzeb i docenianie potencjału dorastającego dziecka jest ważnym elementem warsztatu umiejętności wychowawczych rodziców, przez co zapobiega powstawaniu nieporozumień i zachowań problemowych nastolatków.

STYLE KOMUNIKACJI WERBALENEJ

Rodzice na ogół przyjmują jedną z poniżej przedstawionych postaw w komunikacji z nastolatkiem:

  1. Dorosły krytykujący: jest ciągle niezadowolony z dziecka, zauważa wyłącznie negatywne konsekwencje zachowań nastolatka, często go obwinia, zawstydza i ośmiesza. Zachowania pozytywne dziecka są traktowane jako norma więc nie trzeba ich dostrzega ci chwalić.

  2. Dorosły pouczający: nieustanie radzi, dyktuje prawidłowe rozwiązania, uniemożliwiając
    w ten sposób dziecku wpływ na swoje życie. Dziecko nie ma możliwości budowania poczucia, że jest odpowiedzialne za własne.

  3. Dorosły ratownik: nieustannie gotowy do pomocy przejmuje inicjatywę i wręcza nastolatka we wszystkich czynnościach, nie pozwala na samodzielną aktywność, zawsze towarzyszy dziecku w zadaniach, które spokojnie mogłoby wykonać samodzielnie, jest nadopiekuńczy. Dziecko nie ma żadnych obowiązków, nie jest za nic odpowiedzialne, ma się „tylko uczyć.”. Postawa ta powoduje, że nastolatek staje się zależny od dorosłego, nie potrafi wykonywać nawet najprostszych czynności potrzebnych w życiu dorosłym oraz przeżywa lęk przed podejmowaniem samodzielnych decyzji, staje się nieporadne i nie wierzy w swoje możliwości.

  4. Dorosły wspierający: styl najbardziej pożądany i optymalny. Dorosły stara się rozumieć sytuację dziecka, pozwala dziecku na wypowiedzenie się w każdej kwestii, oczywiście
    z zachowaniem szacunku do rozmówcy. Dziecko ma poczucie, że rodzic jest nim zainteresowany, ponadto czuje, że rodzic chce poznać jego emocje. Nastolatek ma poczucie, że może zawsze liczyć na swojego rodzica i nie zostanie przez niego wyśmiany, skrytykowany, a w efekcie odrzucony. Rodzic potrafi wysłuchać dziecka, pokazuję mu miłość i akceptację, dziecko ma poczucie, że rodzic mu ufa. Rodzic dyskretnie towarzyszy dziecku, jest gotowy do pomocy w porozumieniu z nastolatkiem. Rodzic nie narzuca swojego zdania, nie jest dyrektywny, jednak wymaga i mówi o swoich oczekiwaniach
    w sposób jasny dla dziecka. Wspólnie z dzieckiem ustala konsekwencje nieprzestrzegania ustalonych zasad i norm. Taki rodzic jest dla dziecka przewidywalny, dziecko wie za jakie zachowania spotka go kara, przez co ma poczucie bezpieczeństwa w kontakcie z rodzicem, potrafi skorzystać ze wsparcia rodzica oraz uczy się otwartości w komunikowaniu swoich potrzeb.

bezpieczne wakacje 180 150pobrane (1)105897pobranebaner0logocropped ZDJ 2014 09 09 14.09.34 300x163logolo logopobrane (3)pobrane (2)